Harta trupore e emocioneve !!

Harta trupore e emocioneve !!

10335783_564642196985247_1219654555_n

Një  grup shkencëtarësh nga Finlanda u kërkuan njerëzve  që  të  lokalizojnë  se në  cilën pjesë  të  trupit ata ndjejnë  emocionet e ndryshme, dhe ata gjetën se rezultatet ishin befasishtë  të  njejta madje edhe në  kultura të  ndryshme, pra vendi nuk ndryshonte.

A është  e mundur që  ju të  shprehni emocionet vetëm në fytyrë ?

Një  studim sugjeron se përderisa njerëzit kanë  vëmendjen vetëm në emocionet e shprehura në  fytyrë  (pa e ditur se si është  gjendja e pjesëve tjera të  trupit) ata nuk mundë  të  jepnin një  gjykim nëse fytyra po tregonte një emocion pozitiv apo negativ.
Njerëzit raportuan se gëzimi dhe dashuria ndiznin aktivitetin thuajse në  të  gjithë  trupin, derisa depresioni kishte efektë  të  kundërt: ai shuante ndjenjat në  krahë , këmbë  dhe kokë . Rreziku dhe frika ngjallnin ndjenja të fuqishme në  pjesën e gjoksit, pohuan  vullnetarët e këtij studimi. Dhe zemërimi ishte njëra prej shumë emocioneve që  jepte ndjenja në krahë .

Shkencëtarët shpresojnë se një  ditë  këto emocione  trupore do ndihmojnë  psikologët që të  diagnostikojnë  dhe trajtojnë  crregullimet e gjendjes shpirtërore.

”Sistemi ynë  emocional dërgon sinjale në trup në mënyrë  që ne të  ballafaqohemi me situatën e krijuar,” thote Lauri Nummenmma, psikologe në  Univerzitetin Aalto e cila edhe udhëhiqte studimin.

”Ti sheh një gjarpër dhe ti ndjen frikë ,” thotë  Nummenmaa. ”Sistemi yt nervorë  rritë  sasinë  e oksigjenit në  muskuj dhe e rritë  ritmin e zemrës në  mënyrë  që  ti të  mundë  të  ballafaqohesh me këtë rrezik. Është një sistem automatik. Ne nuk kemi nevojë  fare të  mendojmë  për këtë .”

Kjo ide ka qenë e njohur për shekuj me rradhë . Por shkenctarët ende nuk janë të pajtimit nëse këto ndryshime trupore janë të ndryshme për cdo emocion dhe në se ky model shërben si mënyrë  që  mendja në mënyrë  të  ndërgjegjshme të identifikojë emocionet.

Emocionet bazë ,siq janë gezimi, pikëllimi dhe frika, formojnë  blloqe ndërtimi për ndjenja edhe më  komplekse.

Për të arritur për të kuptuar këtë , Nummenmma dhe ekipi i tij zhvilluan një eksperiment kompjuterik me afro 700 vollunter nga Finlanda, Suedia dhe Tajvani.

Ekipi u shfaqi në ekran vullnetarëve dy silueta (forma njerëzore) me ngjyrë të zezë dhe pastaj u thanë  këtyre personave që të mendojnë  njërën nga 14 emocionet: dashuria, neveria, zemërimi, krenaria, etj. Vullnetarët pastaj ngjyrosën pjesët e trupit që kishin ndjerë stimulim nga ai emocion. Në  siluetën e dytë , ata ngjyrosën pjesët e trupit që  ishin deaktivizuar pra që ishin shuar gjatë atij emocioni. (shiko foton).

967772_881577101868413_37775174_n

”Njerëzit e përjetuan këtë eksperiment si mjaftë zbavitës,” thotë  Nummenmma: ”Ne i publikuam pyetjet edhe online dhe ju mundë  ta provoni eksperimentin edhe te vetvetja.”
Jo cdonjëri e ngjyrosi cdo emocion në  të  njejtë n më nyrë . Por kur ekipi krahasoi hartat (vizatimet) së bashku, modele të  caktuara dolën për cdo emocion. Ekipi publikoi këto harta emocionesh në  Procedurën e Akademisë Kombëtare të Shkencave.

Ekipi ende nuk ka të dhëna se si këto ndjenja të vet-raportuara përshtaten me përgjigjet psikologjike të  vërteta të cilat ndodhin gjatë emocioneve.

Por studimet e mëhershme kanë  treguar ndryshime të  theksuara në ndjenjat trupore gjatë  crregullimeve të disponimit, thotë  Nummenmma. ”Për shembull, gjatë depresionit ndonjë herë  njerëzit kanë dhembje në gjoks.”

Madje ka të dhëna që edhe kur ti ndryshon pozitën apo qëndrimin mundë të vijë deri te ndryshimi në  mendje.

Neuroshkenctari Antonio Damasio, i cili nuk ishte i përfshirë në këtë studim, thotë  se ai është  mahnitur me gjetjet që  ka bërë Nummenmma sepse këto të dhëna japin shumë  mbështetje për atë  që ai ka sugjeruar vite me rradhë : cdo emocion aktivizon një sasi të caktuar të pjesëve të  trupit, mendon ai, dhe njohja e këtyre modeleve nga mendja na ndihmon neve që në mënyrë të vetëdijshme të identifikojmë  këtë apo ate emocion.

”Njerëzit i shohin emocionet si dicka që është në lidhshmëri me njerëzit e tjerë ,” Damasio, i cili është profesor në Universitetin e Kalifornisë  Jugore, thotë : ”Por emocionet gjithashtu kanë të bëjnë  edhe me atë se si ne sillemi ndaj ambientit – rreziqeve dhe mundësive. Prandaj, thotë Damasio, ti ke nevojë për trupin aq sa dhe për mendjen.

Burimi:

  1. http://io9.com/heat-maps-reveal-where-you-feel-emotions-in-your-body-1491911738
  2. http://www.fastcoexist.com/3024327/visualized/an-atlas-of-the-human-body-that-maps-where-we-feel-emotions

Përktheu dhe përshtati: Dr.med. Abdurrezak, Preshevë.